BioPhoT inwestuje 4,71 mln euro w biomedycynę, fotonikę, nowe materiały, czujniki, CO2 i systemy autonomiczne, aby połączyć badania naukowe i przemysł.

Wstrzykiwalny hydrożel do zwalczania infekcji kości, laserowo obrabiane powierzchnie tytanowe o właściwościach antybakteryjnych, optyka polaryzacyjna do rozszerzonej rzeczywistości, podwodna komunikacja laserowa w podczerwieni, materiały chroniące przed promieniowaniem oraz nowe systemy przekształcania dwutlenku węgla w cenne związki chemiczne – to tylko niektóre z technologii, które powstaną w łotewskich laboratoriach w nadchodzących miesiącach, gotowe do podjęcia często najtrudniejszej fazy badań: wykazania ich potencjału w praktyce.

La Platforma BioPhoT wybrał 26 projektów badawczo-innowacyjnych w drugiej rundzie finansowania udostępniając łącznie 4.710.859 €Każda grupa otrzyma do 190.000 99 euro na osiem miesięcy działalności. Do selekcji zgłoszono dziewięćdziesiąt dziewięć wniosków, które zostały ocenione w dwóch etapach pod kątem jakości naukowej i potencjału innowacyjnego.

Za dystrybucją środków kryje się dobrze znany problem w transferze technologii: obiecujące naukowo odkrycie może być zbyt zaawansowane dla badań podstawowych, ale wciąż zbyt niedojrzałe i ryzykowne, by przyciągnąć kapitał przemysłowy. BioPhoT koncentruje swoją interwencję właśnie w tym zakresie, wspierając technologie z zakresu Poziom gotowości technologicznej (TRL) 2 i 6od wstępnego sformułowania koncepcji do zaprezentowania prototypu w odpowiednim środowisku.

Od medycyny po lasery – celowo heterogeniczne portfolio

Podział 26 projektów pokazuje również, gdzie koncentruje się część łotewskich badań stosowanych. Siedem z nich będzie realizowanych przez grupy zInstytut Fizyki Ciała Stałego Uniwersytetu ŁotwyPięć z Uniwersytetu Łotwy, cztery z Łotewskiego Instytutu Syntezy Organicznej i cztery z Politechniki w Rydze. Łotewskie Centrum Badań i Studiów Biomedycznych oraz Uniwersytet Stradiņša w Rydze realizują po dwa projekty, natomiast Instytut Elektroniki i Informatyki oraz Uniwersytet Nauk Stosowanych w Windawie zrealizują po jednym projekcie.

Znaczna część obaw biomedycyna i technologie medyczneNaukowcy będą pracować m.in. nad systemem do ciągłej oceny mikrokrążenia pacjentów na oddziale intensywnej terapii, urządzeniem do analizy krzepnięcia krwi i technikami ultradźwiękowymi do pomiaru stanu kości i mięśni.

W portfolio znajduje się również platforma sztuczna inteligencja Grupa badawcza skupi się na wczesnej ocenie ryzyka osteoporozy za pomocą tomografii komputerowej (TK) w stomatologii. Pozostałe grupy zajmą się onkologią i medycyną precyzyjną, identyfikując specyficzne profile metaboliczne guzów w celu ukierunkowania terapii celowanych oraz opracowując platformę do oceny skuteczności leków w czasie rzeczywistym w leczeniu raka trzustki.

Badania farmaceutyczne obejmują prototyp szczepionki przeciwnowotworowej i specjalistyczną bibliotekę związków dla tzw. odkrywanie leków na podstawie fragmentów, metoda, która wychodzi od małych cząsteczek zdolnych do wiązania się z celem biologicznym i wykorzystuje je jako punkt wyjścia do projektowania bardziej złożonych kandydatów na leki.

W obszarze biomateriałów jeden z projektów będzie dotyczył opracowania wstrzykiwalny hydrożel do leczenia zakażeń kościKolejna linia łączy fotonikę z medycyną: powierzchnie tytanowe zostaną poddane strukturyzacji laserowej w celu uzyskania właściwości antybakteryjnych, co może mieć zastosowanie w urządzeniach medycznych.

Fotonika i materiały inteligentne poszukują konkretnych zastosowań

Druga duża rodzina technologiczna finansowała firmy fotonika, optyka, czujniki i zaawansowane materiałyProjekty obejmują optykę polaryzacyjną do urządzeń rzeczywistości rozszerzonej oraz adaptacyjny system komunikacji laserowej na podczerwień, przeznaczony do działania pod wodą, gdzie tradycyjna komunikacja radiowa napotyka poważne ograniczenia.

Inna grupa opracuje czujnik polimerowy do amoniakuJednocześnie badane będą techniki obróbki powierzchni półprzewodników w celu poprawy jakości obrazu. Bezpieczeństwo ruchu drogowego jest również uwzględnione w programie poprzez opracowanie trwałych powłok luminescencyjnych, które można stosować na zwykłych znakach drogowych.

Materiały kompozytowe stanowią kolejny obszar badań. Jeden z projektów badawczych ma na celu zwiększenie ich zdolności do ekranowania promieniowania w zastosowaniach. medycyna, kosmos i obronnośćPodobna logika przyświeca znacznej części programu: nie finansowanie jednej dominującej technologii, ale budowanie portfolio rozwiązań o różnych potencjalnych rynkach i różnych poziomach dojrzałości.

również środowisko i energia znajdują przestrzeń. Wśród wybranych projektów znajduje się elektrokatalityczna konwersjadwutlenek węgla w cennych chemikaliach, a także technologie hydraulicznego sprężania gazów i koncepcje nowej generacji dla bezzałogowych statków powietrznych.

Rezultatem jest portfolio, w którym medycyna, chemia, fotonika, elektronika i inżynieria często się przenikają. To właśnie na tych skrzyżowaniach BioPhoT poszukuje technologii, które można przenieść do przemysłu, a nie tylko tworzyć wyniki naukowe nadające się do publikacji.

Decydujący krok to ten pomiędzy patentem a pierwszym prawdziwym klientem

Finansowanie laboratoriów stanowi tylko część modelu. BioPhoT wspiera nabory wniosków działaniami dedykowanymi transfer technologii, własność intelektualna i komercjalizacja, starając się przyzwyczaić grupy naukowe do wczesnego zajmowania się kwestiami, które w badaniach akademickich mogą pozostać drugorzędne: kto będzie korzystał z danej technologii, jaki problem ona rozwiązuje, ile będzie kosztowało doprowadzenie jej do poziomu przemysłowego i kto mógłby sfinansować tę ścieżkę.

12 maja 2026 r. w Domu Nauki Uniwersytetu Łotwy w Rygaponad dwadzieścia projektów BioPhoT bezpośrednio podjęło ten krok w trakcieForum Wpływu Innowacji 2026Zespoły zaprezentowały swoje technologie inwestorom, przedstawicielom branży i ekspertom ds. innowacji, otrzymując oceny dotyczące dojrzałości komercyjnej, potencjału rynkowego i kolejnych etapów rozwoju.

Wśród nagrodzonych projektów znalazły się: SwyCard, kierowany przez Kristapsa Kļaviņša z Politechniki w Rydze. System bada możliwość oznaczania i monitorowania klinicznie istotnych biomarkerów poprzez analizę potu. W kategorii biomedycznej został również wyróżniony BioCore, koordynowany przez Dagniję Ločę, poświęcony biomateriałom służącym do kontroli zakażeń i szybkiej regeneracji kości.

W dziedzinie fotoniki i zaawansowanych materiałów projekt Uniwersytetu w Daugavpils poświęcony inteligentne tusze do okien chromogenicznych, materiały zdolne do modyfikowania swoich właściwości optycznych w odpowiedzi na pewne bodźce.

Dyskusje z inwestorami i przedstawicielami przemysłu służą poddaniu technologii innym kryteriom niż te, które obowiązują w publikacjach naukowych. Rozwiązanie może działać w laboratorium, ale wymagać drogich materiałów, procesów trudnych do industrializacji, długotrwałych procedur certyfikacyjnych lub niewystarczającego rynku. Komercjalizacja wymaga zatem jednoczesnej weryfikacji. wydajność techniczna, własność intelektualna, produkcja, regulacje i popyt.

Osoba odpowiedzialna za platformę, Osvalds Pugovičs, opisał tę funkcję prezentując wyniki pierwszego roku działalności w lutym 2026 r.:

„BioPhoT zrobił wiele, aby pomóc środowisku naukowemu udostępnić wyniki swoich badań sektorowi komercyjnemu”.

Co więcej, program nie ogranicza się do dziewięciu organizacji wchodzących w skład konsorcjum. W drugiej rundzie wzięły udział również grupy z innych łotewskich uniwersytetów, co poszerzyło instytucjonalny i geograficzny zasięg wniosków.

Do roku 2032 co najmniej 35 technologii będzie musiało rozwinąć się na poziomie

Skala programu staje się bardziej widoczna, gdy spojrzymy poza pojedyncze ogłoszenie. W dwóch pierwszych konkursach łącznie 223 propozycje badań i innowacjiW pierwszej rundzie sfinansowano 40 projektów na łączną kwotę około ośmiu milionów euro; w drugiej rundzie wybrano 26 projektów, co jeszcze bardziej rozszerzyło zakres objętych wsparciem projektów. Trzeci nabór zaplanowano na sierpień 2026 r.

BioPhoT jest częścią krajowego programu badawczego Fundusz Innowacji – Długoterminowy Program Badawczy, finansowanego przez łotewskie Ministerstwo Gospodarki i koordynowanego przez Łotewski Instytut Syntezy Organicznej. Konsorcjum obejmuje instytucje z dziedziny biomedycyny, chemii, elektroniki, fotoniki, materiałoznawstwa, nauk o żywności i inżynierii.

Zadeklarowany cel dla 2032 jest stworzeniem co najmniej 35 nowych technologii o wysokim potencjale komercjalizacjiOczekuje się, że dwadzieścia trzy produkty osiągną poziom gotowości technologicznej 5–6, czyli osiągną wystarczającą dojrzałość, aby można je było zweryfikować lub wykazać w odpowiednich warunkach, natomiast co najmniej cztery produkty powinny osiągnąć etap komercjalizacji.

Cel ten pozwala również na ocenę programu za pomocą bardziej rygorystycznych kryteriów niż tylko liczba finansowanych projektów. Przejście od niskich poziomów gotowości technologicznej (TRL) do poziomów zbliżonych do demonstracji przemysłowej wymaga prototypowania, testowania, iteracji projektowych, ochrony własności intelektualnej i często nowego kapitału. Nie wszystkie 26 wybranych projektów koniecznie przekształcą się w produkty, a finansowanie publiczne nie eliminuje ryzyka technologicznego ani komercyjnego.

Łotwa jednak próbuje interweniować dokładnie w punkcie, w którym ryzyko to blokuje drogę. Model BioPhoT łączy badania i rozwój, selekcja konkurencyjna, szkolenie badaczy i dyskusje z inwestorami i firmami, zamiast czekać, aż transfer na rynek nastąpi spontanicznie.

Od łotewskich laboratoriów po międzynarodową wystawę technologii głębokiej

Pierwsza międzynarodowa weryfikacja miała miejsce w czerwcu 2026 r.Szczyt Globalny Hello Tomorrow w Amsterdamie, gdzie po raz pierwszy łotewski ekosystem technologii głębokich zaprezentował się wraz ze wspólną delegacją narodową zorganizowaną przez LIAA, BioPhoT i Ryską Agencję Inwestycji i Turystyki. Wśród prezentowanych technologii znalazły się SwyCard, system optyczny MIGOTAĆ ocena reakcji bakterii na antybiotyki za pomocą obrazowania laserowego i DURBIS, biomimetyczny dron z podwójnym napędem śrubowym, zaprojektowany do poruszania się w wodzie, rurach i środowiskach ziarnistych.

Odległość między prototypami a gotowym do sprzedaży produktem różni się w zależności od przypadku. To właśnie ta odległość, a nie liczba pomysłów rodzących się w laboratoriach, zadecyduje o wyniku łotewskiego eksperymentu: do 2032 roku BioPhoT będzie musiał wykazać, ile ze wspieranych projektów pomyślnie przeszło etapy walidacji, industrializacji i inwestycji niezbędne do przekształcenia naukowo obiecującej technologii w coś, co firma może faktycznie wyprodukować, a klient będzie mógł z niej korzystać.

Oto trzy spostrzeżenia, które mogą Cię zainteresować:

Schwyz powierza CSEM transfer sztucznej inteligencji i robotyki
Łotwa – nieoczekiwany outsider innowacji na wybrzeżach Bałtyku
Wiry optyczne o dużej mocy: wyzwanie Tampere